Een beugel als volwassene: leeftijdsgrenzen, onderzoekskosten en forfaits van het ziekenfonds

Wie in België naar een tegemoetkoming voor orthodontie vraagt, merkt dat de verplichte verzekering bij 22 jaar stopt. Een Franse mutuelle zou zulke kosten kunnen dekken. Hier zijn het de aanvullende voordelen van je ziekenfonds.

Ik ben 32 en wil een beugel: wat zegt de regelgeving?

Voor orthodontie bestaat in de verplichte verzekering geen tegemoetkoming bij volwassenen. Dat staat letterlijk in de RIZIV-tekst voor tandartsen, en CM herhaalt het: terugbetaling is alleen mogelijk tot 22 jaar. De regeling is gemaakt voor kinderen en jongeren, met een precieze kalender. Wie als volwassene een beugel wil, betaalt de behandeling zelf, en kijkt naar aanvullende voordelen en tandverzekeringen om iets terug te krijgen.

De kalender voor tieners: 9, 15 en 22 jaar

• Vóór 9 jaar: de vroege orthodontie, met twee vaste forfaits van 404 euro (450 euro bij verhoogde tegemoetkoming). Het eerste moet vóór de negende verjaardag geattesteerd zijn; sinds 1 juli 2024 mag het tweede ook erna.
• Vóór 15 jaar: een regelmatige behandeling moet starten voor de vijftiende verjaardag. Lukt dat niet, dan volgt een kennisgeving, die tot de vijftiende verjaardag moet gebeuren, en start de behandeling binnen 24 kalendermaanden.
• Op 22 jaar: elke terugbetaling stopt op de tweeëntwintigste verjaardag.

Voor een volledige behandeling ligt de grens op maximaal 36 terugbetaalde zittingen, met hoogstens twee per kalendermaand en zes per zes maanden. Contentiecontroles zijn beperkt tot vier per kalenderjaar en twaalf in totaal. Bij een onderbreking van meer dan zes maanden zonder melding raak je bij kinderen de rest van de terugbetaling kwijt.

Een uitzondering: groeistoornissen van het aangezicht

De Technische Tandheelkundige Raad kan bij craniofaciale groeistoornissen die rechtstreeks de stand van de tanden beïnvloeden een uitzonderlijke tegemoetkoming toekennen. De aanvraag (bijlage 61) moet vóór de tweeëntwintigste verjaardag bij het ziekenfonds zijn. Voor wie 30 is, zit die deur dicht.

Wat een volwassene wel kan laten terugbetalen

Enkele basisprestaties blijven op elke leeftijd vergoed, maar ze vallen vóór de behandeling en betalen het toestel niet. De tarieven van het RIZIV voor orthodontisten, waarbij de raadpleging geldt vanaf de negentiende verjaardag, zijn:

• raadpleging bij een tandarts-specialist in de orthodontie: honorarium 32,87 euro, tussenkomst 26,87 euro, remgeld 6,00 euro;
• onderzoek met verzamelen van gegevens en modellen: 56,50 euro, tussenkomst 45,50 euro, remgeld 11,00 euro;
• onderzoek of advies met verslag: 40,57 euro, tussenkomst 29,57 euro, remgeld 11,00 euro;
• analyse van de gegevens en behandelplan: 47,25 euro, tussenkomst 36,25 euro, remgeld 11,00 euro.

Die tarieven worden gevolgd door een geconventioneerde orthodontist. Een niet-geconventioneerd ziekenhuisdienst mag supplementen vragen: de tariefaffiche van een dergelijke dienst, bijgewerkt op 1 juli 2026, vermeldt een maximaal supplement van 18 euro op de raadpleging. Wie recht heeft op verhoogde tegemoetkoming betaalt geen remgeld op deze prestaties.

Tarieven voor jongeren naast elkaar

Het forfait voor het toestel wordt in twee keer uitbetaald: na het plaatsen van het toestel en na de eerste zes zittingen, ten vroegste in de zesde maand. Dit schema laat zien hoeveel een kind of jongere gedekt is, en hoe sterk dat verschilt van de volwassene, die alles zelf draagt.

Wat ziekenfondsen aan forfaits publiceren

De bedragen verschillen sterk en moeten per ziekenfonds nagevraagd worden.

• Solidaris, in een infofiche van 2024 voor de tandverzekering: voor een volwassene 375 euro bij het plaatsen van het toestel en 375 euro bij het plaatsen van de retentie, met dezelfde voorwaarde. Controlebezoeken worden niet vergoed.
• CM: 60 % van het remgeld en de supplementen (75 % met verhoogde tegemoetkoming), met een maximum van 1.050 euro, eenmalig per leven en enkel voor behandelingen die recht geven op terugbetaling door het RIZIV, dus voor jongeren. De behandeling moet op of na 1 januari 2021 gestart zijn, en CM-Mediko Plan legt er een bijkomende terugbetaling bij.
• Mutualia: 250 euro bij het plaatsen, 150 euro na zes zittingen, 150 euro na twaalf en 200 euro na vierentwintig, samen 750 euro. Zijn de voorwaarden van de verplichte verzekering niet vervuld, dan is een eenmalige tussenkomst van maximaal 150 euro mogelijk na zes maanden behandeling. De pagina vermeldt geen leeftijdsgrens, dus de statuten gelden.

Partenamut en de gesloten formule

Bij Partenamut vermeldde Dentalia Plus volwassenen, met 60 % van de kosten tot 1.050 euro per jaar, maar die formule is gesloten voor nieuwe leden. Dentalia Up wordt voorgesteld voor kinderen, met een plafond van 2.200 euro per verzekerde en een wachttijd van twaalf maanden, behalve bij kanker of ongeval. De pagina maakt niet duidelijk of volwassenen er terecht kunnen. Vraag het na.

De echte prijs van een late behandeling

De prijs hangt af van de techniek (vaste beugel of doorzichtige opzetstukken), de duur, het aantal controles en of de orthodontist geconventioneerd is. Er bestaat geen officieel prijsrooster. Vraag een schriftelijke offerte met het aantal zittingen, de verwachte duur, de retentie en eventuele supplementen. Zet dat bedrag naast de forfaits van je ziekenfonds en de jaarplafonds van een tandverzekering om te berekenen wat je zelf betaalt.

Wat je de orthodontist best vraagt

Laat noteren welk toestel wordt voorgesteld en waarom, hoeveel zittingen er gepland zijn en wat er gebeurt als de behandeling langer duurt. Vraag of de retentie, bijvoorbeeld een draadje achter de tanden of een nachtbeugel, in de prijs zit en of controles apart worden aangerekend. Informeer ook of de praktijk geconventioneerd is, want daar hangt de hoogte van supplementen van af. Een forfait van een ziekenfonds dat in schijven wordt uitbetaald, dwingt je om je zittingen te laten attesteren: vraag dus welke attesten of facturen het fonds precies wil, zodat je niets hoeft na te vragen als de behandeling al bezig is.

Je aanvraag voorbereiden

1. Maak een afspraak bij een orthodontist en vraag het onderzoek met behandelplan, dat tegen de RIZIV-tarieven wordt terugbetaald.
2. Vraag een volledige offerte: toestel, zittingen, retentie, duur en supplementen.
3. Vraag je ziekenfonds naar forfaits voor volwassenen, de leeftijdsgrens en de wachttijd.
4. Controleer bij een tandverzekering de wachttijd en of volwassenen erin zitten, vóór je intekent.
5. Bewaar getuigschriften, offerte, gedetailleerde facturen en behandelplan.
6. Dien het volledige dossier tijdig in bij je ziekenfonds.

Waarom het misloopt

• De behandeling starten voor de wachttijd van een tandverzekering voorbij is.
• Denken dat een forfait voor kinderen ook voor volwassenen geldt.
• Vergeten dat sommige forfaits in schijven worden uitbetaald, na een bepaald aantal zittingen.
• Een kind langer dan zes maanden laten stoppen zonder dit te melden.

Als het om een tiener gaat

Veel volwassenen ontdekken te laat dat de regels zich tussen 9 en 15 jaar afspelen. Twijfel je bij een kind van 13 of 14, dan bewaart de kennisgeving tussen 13 en 15 jaar het recht op latere terugbetaling. CM vraagt het getuigschrift of het bewijsstuk van de orthodontist, dat je terugstuurt of indient via de Mijn CM-app.

Vier vragen van volwassenen

Betaalt het RIZIV mijn beugel bij een scheef gebit? Bij volwassenen niet. De uitzonderingen betreffen craniofaciale groeistoornissen die vóór 22 jaar werden erkend.

Mijn behandeling startte op mijn veertiende. Wat na mijn achttiende? Een regelmatige behandeling die vóór 15 jaar begon, blijft terugbetaald, ook de retentie, tot de tweeëntwintigste verjaardag.

Worden consultaties terugbetaald? Ja, de basisconsultaties en onderzoeken bij een tandarts-specialist in de orthodontie, tegen de RIZIV-tarieven.

Maakt een tandverzekering het verschil? Ze kan een forfait geven, maar met wachttijd, plafonds en uitsluitingen. Lees de voorwaarden voor volwassenen aandachtig.