De verzekering bovenop uw ziekenfonds: wat u echt extra koopt

Het ziekenfonds beheert de wettelijke basisverzekering en blijft altijd verplicht. Een private polis komt er alleen bij. Het is niet de Franse mutuelle, want daar vult een complementaire de Sécu aan.

Een bediende in Aalst verlaat zijn bedrijf

Een bediende in Aalst heeft jarenlang een hospitalisatieverzekering gehad zonder dat hij er ooit bij stilstond: ze zat in het groepscontract van zijn werkgever. Op de laatste werkdag stelt hij zich de vraag wat er daarna gebeurt. Het is een goed vertrekpunt, want een private ziekteverzekering raakt drie dingen tegelijk: wat de wettelijke verzekering al regelt, wat u er vrijwillig bij neemt, en hoe lang dat extra standhoudt wanneer uw situatie verandert.

De laag die al bestaat

Iedereen die sociaal verzekerd is, moet zich aansluiten bij een ziekenfonds of bij de HZIV; zij betalen zorg terug tegen wettelijk vastgelegde tarieven. Een private polis komt daar nooit in de plaats van, ze komt er alleen bij. Toch heeft volgens Test-Aankoop zowat vier op de vijf Belgen een hospitalisatieverzekering, ook al verplicht niets daartoe. Wat na de tussenkomst van het ziekenfonds overblijft, zijn remgeld en eventuele supplementen; het remgeld van het gezin houdt de maximumfactuur binnen een plafond.

Wat de private polis bijdraagt

De sectorfederatie Assuralia omschrijft het zo: de hospitalisatieverzekering neemt over wat de patiënt na het ziekenfonds nog uit eigen zak zou moeten betalen. Uitgebreide contracten sluiten vaak de eenpersoonskamer in, met bijbehorende supplementen en een duurdere premie. Meestal loopt de dekking ook door rond de opname: doorgaans een maand ervoor en drie maanden erna voor poliklinische kosten zoals scans, consultaties, medicijnen of kinesitherapie, al wisselt dat per product.

Wanneer zo'n polis zin heeft

Een patiënt die met een gemeenschappelijke kamer tevreden is en in een ziekenhuis met bescheiden ereloonsupplementen belandt, heeft minder aan zo'n polis dan iemand die vastbesloten een eenpersoonskamer neemt in een huis met hoge supplementen. Partenamut schrijft dat ruim 150 ziekenhuizen onder de 200 procent blijven, terwijl een dertigtal meer vraagt. Welk contract past, hangt dus mee af van het ziekenhuis waar u zich wilt laten behandelen.

Drie soorten contract

• Hospitalisatieverzekering: de gangbaarste vorm, doorgaans indemnitair: ze vergoedt de werkelijke kosten verminderd met de franchise. Een forfaitaire variant met een vast bedrag per dag bestaat, maar komt zelden voor.
• Ambulante uitbreiding voor zware ziekten: bij ziekten als kanker, Parkinson of Crohn betalen vele contracten ook zorg zonder opname; wat precies onder een zware ziekte valt, staat in de algemene voorwaarden.
• Gewaarborgd inkomen: houdt een vervangingsinkomen in stand bij arbeidsongeschiktheid. Dat is een ander thema dan het terugbetalen van zorgkosten.

Ziekenfonds of verzekeraar: waar tekent u?

Test-Aankoop zet de twee circuits tegenover elkaar. Bij het ziekenfonds liggen de premies doorgaans lager en kan ook iemand met een chronische aandoening instappen, maar u moet er lid zijn en de supplementen van een eenpersoonskamer worden vaak mager vergoed. Een privéverzekeraar vraagt geen lidmaatschap, maar rekent meestal meer aan en mag aanvragers boven de 65 met een chronische ziekte of handicap weigeren.

Stapt u over naar een ander ziekenfonds, dan vervallen volgens Test-Aankoop de voordelen van de verzekering bij het oude fonds, terwijl een polis bij een verzekeraar gewoon blijft lopen. Bij individuele contracten beschermt de wet bovendien tegen een onverwachte opzegging door de verzekeraar; voor collectieve contracten geldt dat zelden. Als voorbeelden van publiek getoonde aanbiedingen van ziekenfondsen: Partenamut met de Hospitalia-formules waarvan de instapprijs met de leeftijd verschilt, en de Liberale Mutualiteit met MLcare+ en MLcomfort+, met jaarlijkse plafonds van 25.000 en 50.000 euro.

Vragenlijst, wachttijd en franchise

De medische vragenlijst. Voor het risico in te schatten ondervraagt de verzekeraar de kandidaat over zijn gezondheid en vraagt soms een bloedonderzoek of hartfilmpje. Eerlijk antwoorden is essentieel, want volgens Test-Aankoop kan een verzwegen aandoening ertoe leiden dat u niet gedekt bent. Mogelijke gevolgen van een medische voorgeschiedenis: een toeslag op de premie, uitsluiting van de eenpersoonskamer voor die aandoening, uitsluiting van gerelateerde kosten voor enkele jaren, of een weigering. De weigering is volgens dezelfde bron verboden voor mensen jonger dan 65 met een chronische ziekte of een handicap.

De wachttijd. Test-Aankoop spreekt van drie tot zes maanden waarin een opname mogelijk niet volledig wordt vergoed, hoewel u al premie betaalt. Volgens Assuralia hanteren verzekeraars die termijn niet in elk geval.

De franchise. De franchise is het deel dat u altijd zelf draagt. Een fictief rekenvoorbeeld: bij een ziekenhuisrekening van 4.000 euro en een franchise van 250 euro keert de verzekeraar maximaal 3.750 euro uit. Kiest u een hogere franchise, dan zakt de premie.

Wat de premie omhoog stuwt

• Uw leeftijd bij het afsluiten. Als richtprijs geeft Test-Aankoop zo'n 250 euro per jaar voor een dertiger met een degelijk contract en rond 600 euro voor een zestiger.
• De hoogte van de gekozen franchise.
• Het soort kamer en het niveau van terugbetaalde supplementen.
• Uw woonplaats: in Brussel zijn de premies dikwijls hoger.
• Of de verzekerde bedragen worden geïndexeerd; dat zit in sommige contracten wel en in andere niet.

Niet te verwarren met de Vlaamse zorgpremie

In Vlaanderen raakt de term zorgverzekering vaak in de knoop met de hospitalisatieverzekering. Het zijn twee verschillende dingen. De Vlaamse zorgpremie is een bijdrage die 25-plussers met woonplaats in Vlaanderen elk jaar aan de zorgkas betalen; een polis voor ziekenhuiskosten is het niet. Het infoblad van de stad Brugge uit 2024 noemt 58 euro, of 29 euro na verhoogde tegemoetkoming. De hospitalisatieverzekering sluit u vrijwillig af bij een verzekeraar of ziekenfonds; de premie volgt uit leeftijd, franchise en dekking.

Groepsverzekering van de werkgever en wat er na het vertrek gebeurt

Veel Belgische werknemers genieten via hun werkgever van een groepsverzekering, aldus Assuralia. Die dekt alle personeelsleden ongeacht leeftijd of gezondheid, en de werkgever draagt er vaak (een deel van) de premie voor. Wie uit dienst gaat, kan het contract individueel verderzetten bij dezelfde verzekeraar zonder nieuw medisch onderzoek, op voorwaarde dat hij minstens twee jaar zonder onderbreking verzekerd was. Ook ziekenfondsen hebben een overgangsproduct: Hospitalia Continuité bij Partenamut, MLcontinuité+ bij de Liberale Mutualiteit. Voor onze bediende uit Aalst is de opdracht dus helder: de voortzetting regelen vóór zijn laatste werkdag.

Kiezen in zes stappen

1. Maak een lijst van wat u wilt: kamertype, poliklinische dekking bij zware ziekten, een bestaand groepscontract dat u kwijtraakt.
2. Schrijf uw medische voorgeschiedenis uit, zoals u ze moet aangeven, en hou de attesten bij.
3. Laat een offerte opmaken door een ziekenfonds en door minstens één verzekeraar of makelaar, telkens met dezelfde franchise.
4. Zet jaarplafond, franchise, uitsluitingen, wachttijd en indexatie naast elkaar.
5. Zoek in de voorwaarden op tot welke leeftijd u mag instappen.
6. Teken pas nadat u de algemene voorwaarden in handen hebt, en maak een kopie van uw ingevulde vragenlijst.

Fouten die u duur kunnen komen te staan

• Enkel naar de premie kijken, terwijl Assuralia aanraadt om meerdere criteria te wegen.
• Een gekende aandoening verzwijgen op de vragenlijst.
• Het bedrijf verlaten zonder de individuele voortzetting van het groepscontract te vragen.
• Van ziekenfonds wisselen zonder uit te zoeken wat er met de bijhorende hospitalisatiepolis gebeurt.
• De uitsluiting van sporten die beroepsmatig worden beoefend over het hoofd zien; die komt volgens Test-Aankoop vaak voor.

Vier vragen over private verzekering

Wat verandert er aan mijn polis als ik van werk wissel? Zat u in het groepscontract van uw werkgever, dan kan u het volgens Assuralia individueel verderzetten bij dezelfde verzekeraar zonder nieuw medisch onderzoek, mits u minstens twee jaar zonder onderbreking verzekerd was. Vraag dat ruim voor uw laatste werkdag.

Betaalt de polis ook mijn huisarts? Zeker niet standaard. De dekking richt zich op de opname en op de kosten er kort voor en erna. Ambulante zorg buiten een opname komt alleen aan bod als het contract een uitbreiding voor zware ziekten bevat.

Waarom speelt het ziekenhuis een rol bij mijn keuze? Omdat ziekenhuizen verschillend omgaan met ereloonsupplementen. Volgens Partenamut blijven ruim 150 ziekenhuizen onder de 200 procent terwijl een dertigtal er boven gaat; wie in een duur huis een eenpersoonskamer wil, heeft meer aan een ruime dekking.

Kan een verzekeraar mij weigeren? Ja, met één uitzondering die Test-Aankoop noemt: mensen jonger dan 65 met een chronische ziekte of een handicap mogen niet worden geweigerd. Een ziekenfonds toont zich bij een medische voorgeschiedenis vaak soepeler.